Hướng dẫn cách lên mẫu kịch bản video ngắn hấp dẫn

Nhiều người thường bỏ qua bước lên kịch bản cho video, thay vào đó chỉ quay phim theo cảm hứng, dẫn đến video lan man, thiếu thông điệp và không đạt được hiệu quả mong muốn. Bài viết này sẽ là kim chỉ nam chi tiết, hướng dẫn bạn cách lên mẫu kịch bản video ngắn một cách bài bản, chuyên nghiệp và sáng tạo, dù bạn là người mới bắt đầu.

Vì sao phải viết kịch bản video ngắn? 

Bạn có thể nghĩ: “Video chỉ 15 – 60 giây thì cần gì kịch bản?”. Đây là một sai lầm phổ biến mà nhiều người làm video đang gặp phải. Việc đầu tư thời gian vào kịch bản mang lại những lợi ích không ngờ, tuy nhiên lại bị lãng quên. Điều này dẫn đến nhiều hệ luỵ cho quá trình tiếp thị quảng bá thương hiệu, nhất là đối với các doanh nghiệp. Cùng điểm qua những lý do mà bạn nên làm kịch bản trước khi quay video:

• Định hình thông điệp rõ ràng: Kịch bản giúp bạn xác định chính xác nội dung muốn truyền tải, tránh tình trạng “đầu voi đuôi chuột” hay nói lan man không có điểm nhấn. Nhiều trường hợp quay video ngẫu hứng với hy vọng được nhiều lượt xem nhận về kết quả “ê chề”, vì người xem không hiểu video muốn truyền tải thông điệp gì, video dài dòng nhồi nhét nhiều vấn đề không cụ thể,…
• Tối ưu hóa thời gian và công sức: Khi có kịch bản trong tay, bạn sẽ biết chính xác cần quay cảnh gì, góc máy ra sao, nói lời thoại nào. Điều này giúp quá trình quay và dựng phim diễn ra nhanh chóng, suôn sẻ hơn rất nhiều. Ngược lại nếu không có kịch bản, bạn quay ngẫu hứng khiến video không có bố cục, dễ lan man không đi vào vấn đề, gây cảm giác khó chịu cho người xem.
• Tăng khả năng “viral”: Một kịch bản được cấu trúc tốt với “hook” hấp dẫn ở đầu, nội dung giá trị và lời kêu gọi hành động (CTA) mạnh mẽ ở cuối sẽ tối đa hóa khả năng tương tác và chia sẻ của người xem. Có rất nhiều người nghĩ chỉ cần quay video đẹp, giọng nói hay sẽ viral, tuy nhiên điều này không đúng hoàn toàn. Một video có kịch bản rõ ràng, mấy giây đầu thu hút sẽ dẫn dắt người xem tiếp tục thưởng thức video đến những giây cuối.
• Thể hiện sự chuyên nghiệp: Video có kịch bản luôn mang lại cảm giác chỉn chu, chuyên nghiệp, giúp xây dựng uy tín và lòng tin nơi khán giả. Nếu làm video không có kịch bản rõ ràng sẽ khiến người xem cảm thấy chán, không thu hút, tạo cảm giác thiếu chuyên nghiệp, dẫn đến việc khách hàng không tin tưởng vào sản phẩm, dịch vụ mà bạn giới thiệu.
• Dễ dàng tái sử dụng và phát triển: Từ một kịch bản gốc, bạn có thể dễ dàng biến tấu thành nhiều phiên bản khác nhau, hoặc phát triển thành một series video dài hơi. Đây là một trong những chiến lược đang được nhiều thương hiệu triển khai. Video ngắn hấp dẫn, được chia nhỏ thành series giúp khán giả dễ nắm bắt thông tin, theo dõi qua từng tập cuốn hút.

5 Bước lên kịch bản video ngắn cho người mới

Để có một kịch bản hoàn chỉnh, hãy đi theo quy trình 5 bước đơn giản nhưng cực kỳ hiệu quả dưới đây.

Bước 1: Xác định Mục tiêu – Đối tượng – Kênh đăng tải

Đây là bước nền tảng quyết định đến 50% sự thành công của video. Trước khi lên ý tưởng và viết kịch bản, hãy trả lời rõ ràng 3 câu hỏi:

• Mục tiêu: Bạn làm video này để làm gì? Để tăng nhận diện thương hiệu, bán sản phẩm, chia sẻ kiến thức, xây dựng cộng đồng, hay chỉ đơn thuần là giải trí? Mục tiêu rõ ràng sẽ định hướng cho toàn bộ nội dung.
• Đối tượng: Bạn đang nói chuyện với ai? Họ là ai, bao nhiêu tuổi, có sở thích gì, đang gặp vấn đề gì? Hiểu rõ khán giả giúp bạn sử dụng ngôn ngữ, hình ảnh và âm nhạc phù hợp với họ.
• Kênh đăng tải: Bạn sẽ đăng video lên TikTok, Instagram Reels hay YouTube Shorts? Mỗi nền tảng có một thuật toán, định dạng và văn hóa người dùng riêng. Ví dụ, video TikTok thường có nhịp độ nhanh và sử dụng nhạc trending, trong khi YouTube Shorts có thể mang tính giáo dục sâu hơn một chút.

Bước 2: Tìm kiếm và lên chọn ý tưởng

Ý tưởng hay giúp video dễ lên xu hướng. Tuy nhiên không phải ai cũng biết cách tìm kiếm và lựa chọn ý tưởng phù hợp với mục đích làm video. Để giúp bạn có được mẫu kịch bản video ngắn hấp dẫn, dưới đây là những yếu tố giúp bạn dễ dàng lên ý tưởng cho video của mình:

• Nghiên cứu đối thủ: Xem các kênh cùng chủ đề đang làm gì, video nào của họ có nhiều lượt xem nhất. Phân tích xem tại sao nó thành công và học hỏi (nhưng không sao chép). Từ những ý tưởng có được từ video của họ, bạn cần sáng tạo để biến ý tưởng đó thành sản phẩm riêng của mình, tuyệt đối không sao chép y chang bản chính. Các nền tảng đăng video hiện nay rất khắt khe trong việc sao chép ý tưởng từ người khác, nhà sáng tạo nội dung phải tự tạo ra ý tưởng riêng.
• Lắng nghe khán giả: Đọc bình luận, tin nhắn của khán giả để xem họ đang quan tâm đến vấn đề gì, có câu hỏi nào cần bạn giải đáp không. Dựa trên những bình luận này bạn cũng có thể sáng tạo nội dung để phù hợp với khán giả của mình.
• Bắt trend: Tận dụng các xu hướng âm nhạc, meme, thử thách đang thịnh hành trên nền tảng. Đây là cách nhanh nhất để video của bạn được thuật toán ưu tiên phân phối.
• Công cụ nghiên cứu từ khóa: Sử dụng các công cụ như Google Trends, Ahrefs, hoặc thanh tìm kiếm của chính nền tảng (TikTok, YouTube) để xem mọi người đang tìm kiếm gì liên quan đến lĩnh vực của bạn. Nhờ các công cụ hỗ trợ, việc tạo video hiện nay đã đơn giản và dễ dàng hơn rất nhiều. Tuy nhiên bạn phải biết tận dụng chúng, không nên phụ thuộc hoàn toàn vào các công cụ hỗ trợ khiến video của bạn trở nên máy móc, rập khuôn và không có dấu ấn riêng.
• Công thức “Giải quyết vấn đề”: Liệt kê các vấn đề, nỗi đau mà đối tượng của bạn đang gặp phải và tạo video đưa ra giải pháp. Đây là một trong những bí quyết giúp video của bạn trở nên thu hút.

Bước 3: Lựa chọn cấu trúc kịch bản phù hợp

Một cấu trúc rõ ràng sẽ giúp dẫn dắt cảm xúc người xem và giữ họ ở lại đến giây cuối cùng. Dưới đây là 3 cấu trúc kinh điển và hiệu quả nhất cho video ngắn:

Công thức H-B-C (Hook – Body – CTA)

• Hook (Mồi câu – 3 giây đầu): Gây sốc, đặt câu hỏi gây tò mò, đưa ra một tuyên bố táo bạo, hoặc một hình ảnh ấn tượng để giữ chân người xem ngay từ những giây đầu. Ví dụ: “Đừng mua iPhone 17 nếu bạn chưa biết 3 điều này!”
• Body (Nội dung chính – 10s đến 45 giây): Trình bày nội dung cốt lõi một cách ngắn gọn, súc tích. Đây là phần giải quyết vấn đề, cung cấp giá trị cho người xem.
• CTA (Kêu gọi hành động – 3 giây cuối): Hướng dẫn người xem cần làm gì tiếp theo. Ví dụ: “Follow mình để biết thêm nhiều mẹo hay nhé!”, “Comment sản phẩm bạn muốn mình review tiếp theo!”, “Link sản phẩm ở bio nhé!”.

Công thức P-S-S (Problem – Solution – Success)

• Problem (Vấn đề): Nêu bật một vấn đề, một nỗi đau mà khán giả đang gặp phải. Ví dụ: “Bạn phát âm tiếng Anh mãi không chuẩn?”
• Solution (Giải pháp): Đưa ra giải pháp, sản phẩm, hoặc mẹo của bạn để giải quyết vấn đề đó. Ví dụ: “Hãy thử ngay app luyện phát âm XYZ này.”
• Success (Thành công): Cho thấy kết quả tích cực sau khi áp dụng giải pháp. Ví dụ: “Sau 1 tháng, phát âm của mình đã chuẩn như người bản xứ.”

Công thức Kể chuyện (Storytelling)

• Kể một câu chuyện ngắn gọn có mở đầu, diễn biến và kết thúc. Câu chuyện có thể là về trải nghiệm cá nhân, một case study thành công, hoặc một câu chuyện truyền cảm hứng. Con người luôn bị thu hút bởi những câu chuyện.

Bước 4: Viết chi tiết kịch bản theo 2 cột

Đây là lúc biến ý tưởng và cấu trúc thành một kịch bản hoàn chỉnh. Một phương pháp chuyên nghiệp và dễ thực hiện là chia kịch bản thành 2 cột: HÌNH ẢNH (Visual) và ÂM THANH (Audio). Ví dụ mẫu kịch bản video ngắn về sản phẩm tẩy quần áo:

Đừng vội vàng đi quay ngay, bạn hãy dành thời gian đọc to kịch bản nhiều lần để trả lời các câu hỏi:

• Lời thoại có tự nhiên không? Cắt bỏ những từ ngữ phức tạp, sáo rỗng. Hãy viết như cách bạn nói chuyện hàng ngày.
• Nhịp độ có quá nhanh hay quá chậm không? Hãy chắc chắn rằng thời lượng mỗi cảnh phù hợp để truyền tải thông điệp.
• Đã đủ hấp dẫn chưa? Tự hỏi bản thân: “Nếu mình là người xem, mình có muốn xem hết video này không?”. Nếu câu trả lời là không, hãy quay lại và làm cho “hook” mạnh mẽ hơn.
• Kiểm tra lỗi chính tả: Một lỗi nhỏ cũng có thể làm bạn trông thiếu chuyên nghiệp.

Sau khi kịch bản video ngắn đã đáp ứng các câu hỏi kể trên, bạn có thể bắt tay vào quay video. Tùy vào mỗi dự án mà video sẽ được quay và phát sóng trên các nền tảng phù hợp. Bạn có thể tham khảo các kênh lớn để học hỏi và phát triển ý tưởng của riêng mình.

Mẹo để lên mẫu kịch bản video ngắn hấp dẫn

Như trên chúng tôi đã giúp bạn biết được cách xác định mục tiêu, lên ý tưởng cho video ngắn. Tuy nhiên để video hấp dẫn hơn bạn đừng quên một số lưu ý bên dưới đây:

• Quy tắc 3 giây: Nếu bạn không thu hút được người xem trong 3 giây đầu tiên, bạn sẽ mất họ mãi mãi. Hãy đầu tư nhiều nhất vào phần “Hook”.
• Tạo sự tò mò: Đừng tiết lộ tất cả mọi thứ ngay lập tức, hãy sử dụng các câu hỏi, các tuyên bố lấp lửng để kích thích trí tò mò của người xem.
• Sử dụng sức mạnh của văn bản trên màn hình (Text on screen): Nhiều người xem video ở chế độ im lặng. Việc thêm các tiêu đề, phụ đề và các từ khóa chính trên màn hình giúp họ vẫn nắm được nội dung.
• Cảm xúc là chìa khóa: Một video thành công là video chạm được đến cảm xúc của người xem (vui, buồn, ngạc nhiên, đồng cảm…). Hãy lồng ghép yếu tố cảm xúc vào câu chuyện của bạn.
• Ngắn gọn là sức mạnh: Cắt bỏ mọi chi tiết thừa. Mỗi giây trong video ngắn đều quý giá. Hãy đi thẳng vào vấn đề.

Hy vọng bài viết đã mang đến cho bạn đọc các thông tin cần thiết về mẫu kịch bản video ngắn thu hút người xem. Việc xây dựng kịch bản trước khi bấm máy sẽ giúp bạn tiết kiệm được nhiều thời gian, công sức và chi phí. Bạn có thể tham khảo các kênh lớn cùng chủ để để có các ý tưởng phát triển cho kênh của mình. Lưu ý hãy sáng tạo dựa trên ý tưởng có sẵn, không sao chép nguyên bản để tránh video vi phạm chính sách của các nền tảng.