Shooting board là gì? Tại sao nó lại là “vũ khí bí mật” của các đạo diễn hình ảnh? Và làm thế nào để phân biệt nó với Storyboard thông thường? Hãy cùng Right Media khám phá chi tiết trong bài viết dưới đây để hiểu rõ hơn về quy trình tạo nên một sản phẩm video đẳng cấp.
Shooting board là gì?
Shooting board hay còn gọi là kịch bản phân cảnh kỹ thuật, là một tài liệu hình ảnh chi tiết hóa từ Storyboard, nhưng được bổ sung các thông số kỹ thuật chính xác phục vụ cho việc ghi hình thực tế. Nếu Storyboard giúp khách hàng hiểu “Câu chuyện này sẽ diễn ra như thế nào?”, thì Shooting board trả lời cho câu hỏi của ê-kíp sản xuất: “Chúng ta sẽ dùng máy gì, đặt ở đâu, và di chuyển thế nào để quay được cảnh đó?”.
Một bản Shooting board tại các Production House chuyên nghiệp như Right Media thường bao gồm các thành phần:
- Hình minh họa (Visuals): Mô tả bố cục khung hình (Composition).
- Cỡ cảnh (Shot Size): Cận cảnh (CU), Trung cảnh (MS), Toàn cảnh (WS),…
- Góc máy (Camera Angle): Góc thấp (Low Angle), góc cao (High Angle), góc ngang tầm mắt (Eye Level), hay góc nghiêng (Dutch Angle).
- Chuyển động máy (Camera Movement): Chỉ dẫn rõ ràng việc máy sẽ Pan (quay ngang), Tilt (quay dọc), Dolly (di chuyển tiến/lùi) hay Zoom.
- Thông số ống kính (Lens/Focal Length): Sử dụng ống kính góc rộng (Wide) hay ống kính chân dung (Tele).
- Sơ đồ mặt bằng (Floor Plan): Vị trí đặt máy quay, vị trí diễn viên và hướng chiếu của đèn trong không gian 3D của bối cảnh.
Sự khác biệt giữa Storyboard và Shooting Board
Dù cả hai đều sử dụng hình vẽ để minh họa, nhưng mục đích và giá trị sử dụng của chúng hoàn toàn khác nhau. Việc hiểu rõ sự khác biệt này sẽ giúp doanh nghiệp làm việc với các đơn vị sản xuất video hiệu quả hơn. Sự khác biệt về:
Mục đích và đối tượng phục vụ:
- Storyboard (Kịch bản phân cảnh nội dung): Đây là công cụ giao tiếp giữa Agency/Production House và khách hàng (Client). Nó tập trung vào việc mô tả mạch truyện, cảm xúc của nhân vật và diễn biến sự kiện. Mục tiêu là để khách hàng “duyệt” ý tưởng trước khi xuống tiền sản xuất.
- Shooting Board (Kịch bản phân cảnh kỹ thuật): Đây là công cụ giao tiếp nội bộ giữa đạo diễn và đội ngũ kỹ thuật. Nó tập trung vào việc thực thi. Khách hàng đôi khi không cần xem bản này vì nó chứa quá nhiều thuật ngữ chuyên môn, nhưng ê-kíp sản xuất thì không thể sống thiếu nó.
Tính chất của hình ảnh:
- Trong Storyboard: Hình ảnh cần đẹp, có hồn, thể hiện rõ biểu cảm nhân vật để “thuyết phục” người xem về mặt cảm xúc.
- Trong Shooting Board: Hình ảnh chỉ cần rõ ràng về mặt không gian. Đôi khi đạo diễn chỉ cần vẽ những “hình nhân” nhưng phải có các mũi tên chỉ hướng chuyển động cực kỳ chính xác. Quan trọng là thông tin kỹ thuật đi kèm hơn là tính thẩm mỹ của nét vẽ.
Sự thay đổi theo bối cảnh thực tế:
- Storyboard có thể được vẽ dựa trên trí tưởng tượng của họa sĩ ngay sau khi có kịch bản.
- Shooting board chỉ được hoàn thiện sau khi ê-kíp đã thực hiện bước khảo sát bối cảnh. Một góc máy trong trí tưởng tượng có thể rất đẹp, nhưng khi đến hiện trường thực tế, nếu không gian quá hẹp hoặc bị vướng vật cản, Shooting board sẽ phải điều chỉnh lại dựa trên thực tế địa hình.
Khả năng tính toán thời lượng:
Shooting board cho phép đạo diễn ước tính thời gian thực của mỗi shot quay. Ví dụ, một cảnh quay Dolly dài 5 mét sẽ mất khoảng 10 giây. Điều này giúp kiểm soát thời lượng video cuối cùng cực kỳ chính xác, đặc biệt quan trọng với các TVC quảng cáo truyền hình vốn bị hạn chế khắt khe về thời gian.

Vai trò của Shooting Board trong việc tối ưu hóa quy trình sản xuất
Tại sao các dự án lớn lại sẵn sàng chi hàng nghìn đô la chỉ để lập một bản Shooting board? Câu trả lời nằm ở hiệu quả kinh tế mà nó mang lại. Cụ thể vai trò như sau:
- Tiết kiệm thời gian: Trên phim trường, mỗi phút trôi qua là một khoản chi phí cho tiền thuê máy móc, đèn chiếu sáng, và hàng chục nhân sự. Nếu không có Shooting board, đạo diễn và quay phim sẽ phải đứng thảo luận tại chỗ: “Cảnh này quay góc nào nhỉ?”, “Đặt đèn ở đâu đây?”. Việc có sẵn bản kế hoạch giúp ê-kíp vận hành như một cỗ máy, quay xong cảnh này là biết ngay cảnh tiếp theo phải làm gì.
- Tối ưu hóa thiết bị: Nếu Shooting board cho thấy tất cả các cảnh quay toàn đều diễn ra tại một góc của văn phòng, Đạo diễn sẽ cho quay hết tất cả các cảnh đó một lần, sau đó mới thay ống kính để quay cảnh cận. Điều này giúp giảm thiểu việc tháo lắp thiết bị, thay đổi ánh sáng liên tục, vốn là công việc tốn rất nhiều thời gian.
- Đảm bảo an toàn cho hậu kỳ: Shooting board giúp đạo diễn kiểm soát được nhịp cắt giữa các cảnh. Nó đảm bảo các cảnh quay có sự liên kết về trục, hướng nhìn của nhân vật và độ phủ của khung hình. Một video không có Shooting board thường gặp lỗi nhảy hình hoặc thiếu cảnh quay bổ trợ, khiến dựng phim gặp rất nhiều khó khăn.
Right Media – Đơn vị sản xuất video chuyên nghiệp với quy trình chuẩn hóa
Tìm kiếm một đơn vị quay phim trên thị trường không khó, nhưng tìm kiếm một đối tác hiểu rõ giá trị của sự chuẩn bị tiền kỳ như Right Media mới là điều tạo nên sự khác biệt cho thương hiệu của bạn.

Tại Right Media, chúng tôi không chỉ mang đến những chiếc máy quay hiện đại nhất. Chúng tôi mang đến sự an tâm tuyệt đối thông qua một quy trình sản xuất minh bạch và khoa học.
Sự chuyên nghiệp đến từ những chi tiết nhỏ nhất
Mọi dự án tại Right Media, từ phim doanh nghiệp, video Recap sự kiện đến TVC, đều trải qua bước lập Shooting board kỹ lưỡng. Chúng tôi tin rằng, 70% sự thành công của một video được quyết định trước khi máy quay thực sự bấm nút. Việc chuẩn bị kỹ giúp chúng tôi kiểm soát được rủi ro, đảm bảo tiến độ bàn giao sản phẩm đúng hạn cho khách hàng.
Dịch vụ chăm sóc khách hàng tận tâm
Chúng tôi không chỉ là người thực hiện, chúng tôi là người đồng hành. Đội ngũ của Right Media luôn giải đáp mọi thắc mắc của khách hàng một cách tận tâm nhất. Chúng tôi sẽ giải thích cho bạn hiểu tại sao chúng tôi chọn góc máy này, tại sao cần sử dụng thiết bị kia, tất cả đều hướng tới mục tiêu cuối cùng là hiệu quả truyền thông cho doanh nghiệp.
Chi phí sản xuất minh bạch
Một trong những nỗi lo lớn nhất của khách hàng khi làm video là chi phí phát sinh. Tại Right Media, nhờ có Shooting board và kế hoạch sản xuất chi tiết, chúng tôi cam kết báo giá minh bạch ngay từ đầu. Khách hàng sẽ không phải trả thêm bất kỳ khoản phí “trên trời” nào do lỗi thiếu chuẩn bị của ê-kíp.
Hỗ trợ xây dựng chiến lược thương hiệu bền vững
Chúng tôi không chỉ bán một video đơn lẻ. Right Media tư vấn cho bạn cách sử dụng các thước phim đó sao cho hiệu quả nhất trên các nền tảng mạng xã hội, hỗ trợ định hình phong cách hình ảnh riêng biệt, giúp thương hiệu của bạn ghi dấu ấn đậm nét trong lòng khách hàng.
Các bước xây dựng Shooting Board hiệu quả
Để xây dựng một bản Shooting board “đáng đồng tiền bát gạo”, chúng tôi thường tuân thủ quy trình 5 bước sau:
- Bước 1: Nghiên cứu kịch bản và Storyboard nội dung: Đội ngũ sáng tạo và đạo diễn sẽ họp để nắm bắt tinh thần chung của dự án. Mọi ý tưởng sẽ được ghi chép lại.
- Bước 2: Khảo sát thực địa (Recce): Đây là bước không thể bỏ qua. Chúng tôi đến tận nơi quay, đo đạc kích thước phòng, kiểm tra nguồn điện, hướng nắng và tiếng ồn xung quanh. Những thông số này trực tiếp quyết định việc máy quay có thể đặt ở đâu.
- Bước 3: Phác thảo sơ đồ mặt bằng (Floor Plan): Đạo diễn hình ảnh sẽ vẽ một sơ đồ từ trên xuống của bối cảnh, đánh dấu vị trí máy quay cho từng shot. Bước này giúp đội ngũ ánh sáng biết cách đặt đèn mà không bị lọt vào khung hình.
- Bước 4: Vẽ hình minh họa kỹ thuật: Họa sĩ sẽ vẽ lại các khung hình, nhưng lần này tập trung vào bố cục máy. Ví dụ, nếu cảnh quay có sự di chuyển, họa sĩ sẽ vẽ vị trí bắt đầu và vị trí kết thúc của máy quay trong cùng một khung hình với các mũi tên chỉ hướng.
- Bước 5: Hoàn thiện Shot List đi kèm: Cuối cùng là một bảng danh sách liệt kê số thứ tự cảnh, loại thiết bị cần dùng, diễn viên tham gia và ghi chú đặc biệt cho âm thanh hoặc kỹ xảo hậu kỳ.

Những lưu ý quan trọng để có một Shooting Board hoàn hảo
Nếu bạn là một nhà làm phim trẻ hoặc doanh nghiệp muốn tự mình giám sát quy trình này, hãy lưu ý:
- Sử dụng mũi tên chuyển động: Đừng tiết kiệm các mũi tên. Chúng là ngôn ngữ để diễn đạt hành động của máy quay.
- Ghi chú về Lens: Việc chọn ống kính 35mm hay 85mm sẽ tạo ra cảm xúc hoàn toàn khác nhau cho cùng một cảnh quay.
- Cân nhắc về nhịp điệu: Hãy tưởng tượng cách các cảnh quay sẽ nối tiếp nhau. Shooting board phải thể hiện được sự chuyển tiếp mượt mà.
- Luôn có phương án dự phòng: Đôi khi điều kiện thực tế không cho phép quay đúng như Shooting board, hãy luôn có một “Góc quay B” để đảm bảo không bị thiếu tư liệu khi về dựng phim.
Tóm lại Shooting board không chỉ là một tập tài liệu hình ảnh mà nó còn thể hiện sự chuyên nghiệp, là lời cam kết về chất lượng và là thước đo sự tận tâm của một đơn vị sản xuất video. Hiểu rõ sự khác biệt giữa Storyboard và Shooting board sẽ giúp bạn có cái nhìn sâu sắc hơn về nghệ thuật làm phim, đồng thời đưa ra những quyết định đầu tư đúng đắn cho chiến dịch Marketing của mình.
Đến với Right Media, bạn không chỉ nhận được những thước phim đẹp, mà còn nhận được một quy trình sản xuất chuẩn mực, minh bạch và hiệu quả nhất. Chúng tôi tự hào là người hiện thực hóa tầm nhìn thương hiệu của bạn qua từng khung hình được tính toán kỹ lưỡng.





